Τρίτη, 25 Αυγούστου 2015

Εκλογές - μέρος Α΄


Στιγμή Α΄ 
Κυριακάτικο φύλλο εφημερίδας με μεγάλη κυκλοφορία (εάν θυμόμουν ποια θα το ανέφερα), 
πριν από αρκετό καιρό: ένα κείμενο για μία θεατρική παράσταση στην Επίδαυρο.

Η συντάκτρια, ίσως και συντάκτης, τη χαρακτήριζε σαν το “μεγάλο καλλιτεχνικό γεγονός του καλοκαιριού”, “ίσως και της χρονιάς” και αποδίδει τον πρέποντα φόρο τιμής σε όσους θεατές ήταν εκεί (1500 περίπου είμασταν), για το κριτήριό τους, το καλλιτεχνικό τους αισθητήριο, την ανταπόκρισή τους. Μα τι ξεχωριστοί που θα πρέπει να είμασταν ως μέτοχοι και γιατί όχι μύστες μιας τέτοιας τελετουργίας?

Μεγάλωσα με τα ίδια ρεπορτάζ χρόνια ολόκληρα για το “μεγάλο καλλιτεχνικό γεγονός του καλοκαιριού”, “ίσως και της χρονιάς”. Νόμιζα ότι ήταν κάτι σπουδαίο. Κάτι που αν μετείχα έστω και με τον παθητικό ρόλο του θεατή/καταναλωτή θα σήμαινε κάτι. Τίποτα δεν σημαίνει. Η ανάγκη μιας μικρής επαρχίας να αυτοαναγνωρίζεται και να ανατροφοδοτείται, να ζει και να υπάρχει με τα κλισέ της, τα φετίχ της, τα ιερά και όσιά της, στα οποία κανείς δεν δίνει σημασία παρά μόνο η ίδια. Μια μικρή επαρχία, που δεν παράγει τίποτα και περιορίζει το νου και τη σκέψη όσο μπορεί – εσκεμένα? - για να τα φέρει στα δικά της μικρά μέτρα. Χρειάστηκε να πάω σε άλλες χώρες και ηπείρους για να καταλάβω ότι η τέχνη δεν προσμετράται έτσι, με “καλλιτεχνικά γεγονότα της σεζόν" ή "της χρονιάς”. Για να “ανοίξει το μυαλό μου” που είχε καταντήσει ράθυμο μέσα σε αυτές τις αστείες, μικρές, περιοριστικές βεβαιότητες με τις οποίες είχε μεγαλώσει.



Στιγμή Β'
Τηλεοπτικά κανάλια, τελευταίες μέρες: Η χώρα σε προεκλογική περίοδο. 

Οι ερωτήσεις παραμένουν χρόνια ολόκληρα οι ίδιες, οι απαντήσεις επίσης, το περιεχόμενο των συζητήσεων το ίδιο. Τελικά όλη η συζήτηση, χρόνια ολόκληρα, ένας ατέλειωτος προσωπικός ή συλλογικός ανταγωνισμός στη βάση “εγώ είμαι καλύτερος”. Η ερμηνεία του πολιτικού διακυβεύματος εκχωρείται στην κάθε πολιτική περσόνα σύμφωνα με τους χρόνους του ΕΣΡ και η μιντιακή περσόνα – δημοσιογράφος προσπαθεί να κάνει και αυτή το κομμάτι της στη βάση της αντικειμενικότητας και της αλήθειας. Θυμάμαι τους ίδιους ανθρώπους στις ίδιες θέσεις να απαντάνε στις ίδιες ερωτήσεις με τις ίδιες απαντήσεις και να παίρνουν τις ίδιες θέσεις, αξιώματα και οφέλη, από τότε που ήμουν παιδί. Τους θυμαμαι το ίδιο ψεύτες, το ίδιο αγύρτες -  ίσως και καλύτερους τώρα – χυδαίους πλιατσικολόγους που σε κοιτάνε ανενδοίαστα καταπρόσωπο ενώ σε έχουν ληστέψει.


Η κοινωνία αλλάζει, ή θέλει, ή προσπαθεί. Ή και δεν θέλει, δεν καταλαβαίνει, δεν τη νοιάζει. 
Τα ΜΜΕ μένουν αναλλοίωτα ίδια. Αντιλαμβάνονται, αναλύουν (ας πούμε), ερμηνεύουν την πραγματικότητα με τον ίδιο, απαράλλαχτο τρόπο. Καταλαβαίνω τον “δημοσιογράφο”. Που να αλλάζεις τώρα λέξεις? Που να αλλάζεις τους όρους? Γιατί να το κάνεις? Πως να το κάνεις με τις 600 όλες κι όλες λέξεις που παρέλαβες από τον προηγούμενο όταν πήρες τη θέση του. Που να μπαίνεις τώρα σε τέτοιους κόπους? Και για ποιον λόγο? Για ποιους?  
Καταλαβαίνω απόλυτα.



Τα συστημικά ΜΜΕ υπάρχουν γιατί εμείς τα θέλουμε. Εμείς, συστημικοί στη ζωή μας, στην καθημερινότητά μας, στις ιδέες και στις επιλογές μας. Εμείς, αντισυστημικοί κατά φαντασία, επαναστάτες του μέτρου και της ευταξίας. Εμείς, στον ορίζοντα του περιορισμένου, μόνο ως εκεί που το μάτι φτάνει. Εμείς, φτωχοί στις λέξεις και στο λόγο, αδαείς και φοβισμένοι στην τεράστια επικράτεια του συστημικού.


Τετάρτη, 19 Αυγούστου 2015

Το καλοκαίρι αυτό έζησα πολλά. Απρόσμενα πολλά. Χωρίς σχεδιασμό.

Το καλοκαίρι τελειώνει. Έχω όμως την έντονη αίσθηση ότι κάτι ακόμα θα συμβεί, αυτό το τελευταίο δεκαήμερο που απομένει για την ολοκλήρωσή του.

Δεν πιστεύω στην ολοκλήρωση και δυσκολεύομαι πάντα να μιλήσω για το “τέλος”. Γιατί δεν πιστεύω ούτε σε αυτό. Τι μπορεί να τελειώσει? Υπάρχει τέλος? Τι θα πει?
Ο σύγχρονος κόσμος αγωνιά να απαντήσει “όχι δεν υπάρχει” (κυρίως) δίνοντας ως απάντηση αθανασία, κεντρικό ζήτημα στη θρησκεία και την τέχνη.
Υπάρχει ολοκλήρωση? Κάτι που “κλείνει τον κύκλο του”, “ολοκληρώνει” επιτυγχάνοντας τον σκοπό του ή εγκαταλείποντάς τον?
Δεν πιστεύω ούτε σε αυτό. Τι θα πει “ολοκλήρωση”?
Δεν πιστεύω καν στους απολογισμούς. Ίσως γιατί για να πιστέψεις πρέπει κάπως να τους συνδέσεις με μία ολοκλήρωση ή ένα τέλος.

Κι όμως τα πράγματα τελειώνουν, - σταματούν να υπάρχουν το ορθότερο? - ακόμη και όταν συνεχίζουν να διατηρούν για κάποιο χρόνο μετά, την εξωτερική τους κίνηση ή φόρμα, όχι όμως ως ένδειξη ζωής, αλλά ως το κέρδος της ταχύτητας που έχει προηγηθεί, της μορφής ή της φόρμας που έχει υπάρξει στο παρελθόν και χαρίζει με αυτήν την περιορισμένη γενναιοδωρία λίγα ακόμη ίχνη ζωής, πλαστά, εικόνικα ίχνη ζωής και όχι ζωή. Σε λίγο η πλαστότητα αυτών των ιχνων θα αποκαλυφθεί περίτρανη, περήφανη, χωρίς να καταδεχτεί να κλέψει κι άλλο χρόνο για κάτι που μοιάζει ζωντανό αλλά δεν είναι. Θα μείνει νεκρό και ακίνητο. Αλλά χωρίς να σημαίνει το “τέλος”, με τον ίδιο ίσως τρόπο – ή με κάποιον κοντινό – που το μηδέν δεν σημαίνει το τίποτα.  

Το καλοκαίρι αυτό έζησα πολλά. Απρόσμενα πολλά. Χωρίς σχεδιασμό. Χωρίς σχεδιασμό. Με μια πυκνότητα χρόνου και κίνησης και συναισθημάτων που φώτισε τα όριά μου, κρυφές και φανερές πτυχές μου, πλαστές κι αληθινές εικόνες μου. Και μου έμαθε πολλά. Το ελάχιστο θα ήταν να ευχαριστήσω για όλα αυτά. Ναι, το ελάχιστο.

Ευχαριστώ θερμά, το πολυιατρείο των ΓτΚ στη Θεσ/νίκη που επέλεξε μία στιγμή μου από την καθημερινότητα του πολυιατρείου για τον μήνα Ιούλιο του ετήσιου ημερολογίου του. Με εξέπληξε, με χαροποίησε, μου στέρησε τα λόγια όταν με ρωτούσαν φίλοι και γνωστοί εάν είμαι εγώ. Γνωρίζω ότι θα έπρεπε να πω, το political correct θα ήταν να πω, πως στο πρόσωπό μου τιμούνται όλοι οι εθελοντές του πολυιατρείου. Όμως οι εθελοντές του πολυιατρείου και της οργάνωσης, είναι τόσο σπουδαίοι και τόσο σημαντικοί, έχουν προσφέρει τόσα πολλά, που θα ήταν μια κενή αυταρέσκεια ενός ανθρώπου που δεν αντιλαμβάνεται το μέγεθος και την αξία, να πιστεύει ότι το πρόσωπό του, (η παρουσία του, η προσφορά του έστω και των πολλών χρόνων πια), είναι αρκετό για να συγκεντρώνονται σε αυτό, τόσο μεγάλες, τόσο σπουδαίες, τέτοιου βαθμού βαρύτητας και εμβέλειας συλλογικές κοινωνικές δράσεις. Κι έτσι δεν μπορώ να πω τίποτα πέρα από ευχαριστώ.
Η επιλογή τους με έκανε να δω ξανά τη σεμνή μου πλευρά, εκείνη τη χωρίς φωνές, που ψάχνει όλο και συχνότερα πια να βρει τα σωστά λόγια. Τους αισθάνομαι πάντα σπίτι μου και πάντα οικογένειά μου. Περνάω πάντα να τους δω πριν φύγω και ξαναπερνάω σε κάθε επιστροφή μου. Θα ήθελα και ο συμβατικός χρόνος που μπορώ να δώσω να ήταν περισσότερος – καθώς δεν είνα πια – αλλά υπάρχει πάντα ένας ψυχικός χρόνος που μας ενώνει και κάνει τον συμβατικό χρόνο να φαντάζει “σαν να μην πέρασε μια μέρα”. 

Ευχαριστώ θερμά, τις απρόσμενες, απροσχεδίαστες καλοκαιρινές διακοπές και τους φίλους που ήταν εκεί για να τις μοιραστούμε ή να τις κάνουν να συμβούν. Πεντανόστιμη νησιώτικη κοπανιστή, ορεινό γλυκό καρύδι, φρέσκο ψάρι που μόλις πιάστηκε, τρυφερά κρέατα σε ορεισίβια δροσερά βράδια, μυρωδάτο τσίπουρο σε αιωνόβιες πλατανοσκίερες πλατείες! Τι καλοκαίρι!
Στιγμές χαράς, συγκίνησης, ομορφιάς, τέχνης. Αλλά και ηρεμία, χαλάρωση και καλοκαιρινή καθημερινότητα και αγαπημένες συνήθειες στο γνωστό, γενέθλιο αστικό τοπίο αυτής της πόλης, με φίλους που ήταν εδώ και το μοιράστηκαν μαζί μου από περίσσια αγάπη και γενναιοδωρία, όταν δεν μπορούσα να περπατήσω παραπάνω από 100 μέτρα. Απόλαυσα κάθε στιγμή! Κάθε στιγμή!

Λόγος, σκέψεις, αισθήματα. Αποφάσεις, διακοπές, ασυνέχειες, ρήξεις. Είδα πολλά για μένα. Με διαφορετικά μάτια, κάτι που βρήκα ότι χρειάζεται πολύ θάρρος όταν πρόκειται για τη δική μας εικόνα. Χαίρομαι που δε μου έλλειψε. Χαίρομαι που διάλεξα να μη σκεφτώ πως με βλέπουν οι άλλοι στη διαφορά. Και όχι στην ομοιότητα. Εύκολο πράγμα η ομοιότητα...

Τέλος, ευχαριστώ θερμά για αυτό το ατύχημα που σφράγισε το καλοκαίρι μου και το “έκοψε” στη μέση. Μου έδωσε τη μοναδική δυνατότητα να ξανασχοληθώ με “όψεις” μου που νόμιζα περιορισμένες και “αδύναμες”. Κυρίως όμως μου έδωσε τη δυνατότητα να ξαναχαρώ την αγάπη και τη φροντίδα παλιών φιλών (Εύα Τ. μα τι να πω για σένα? Είσαι ένα φωτεινό γεμάτο δοτικότητα και αγάπη πλάσμα, στην κάθε στιγμή σου!) και νέων (Βασίλης Ν., πόσα ευχαριστώ θα είναι άραγε αρκετά?, Κατερίνα, σπουδαία!). Τους ευχαριστώ πολύ. Δεν έχω πολλά λόγια για αυτούς γιατί τους ευχαριστώ πολύ, τους αγαπάω πολύ και απλά δεν ξέρω πως να το γράψω. Και ίσως καλύτερα έτσι.

Περιμένω – με έναν τρόπο - κάτι ακόμα που θα “ολοκληρώσει” το καλοκαίρι, εγώ που δεν πιστεύω στην ολοκλήρωση και το τέλος, χωρίς να ξέρω τι θα είναι αυτό. Γνωρίζω – και ευχαριστώ όσους με βοήθησαν να καταλάβω εξηγώντας μου με απίστευτη λεπτομέρεια για ώρες - πως τα “ολοκληρώματα” (στα μαθηματικά) αναπόφευκτα είναι, όχι απόλυτα ακριβή, ενδεχομενικά και ορίζουν μια επιφάνεια (σε μια απεικόνιση δύο διαστάσεων). 
Κάπως έτσι και οι “ολοκληρώσεις” στη ζωή. Ορίζουν μια “επιφάνεια” στην απεικόνισή τους και οπωσδήποτε περιορίζουν και λένε κάτι πολύ πιο συγκεκριμένο από ένα πολύ μεγάλο σύνολο. Αλλά να φτιάξουν με ακρίβεια τη συνάρτηση? Θα έλεγα όχι.