Παρασκευή, 2 Ιανουαρίου 2015

Το σημαντικό δεν είναι τόσο να είσαι ειλικρινής


Το κλέβω από τον Ν.Σ. που έκανε δώρο στον εαυτό του ένα από τα καλύτερα δώρα, το σπουδαίο Οι Κιβδηλοποιοί (Les faux-monnayeurs) του André Gide, γραμμένο το 1925. Ο André Gide, αυτό το ασθενικό παιδί, ο σκανδαλώδης άνδρας, ο νομπελίστας συγγραφέας. 

"Είναι από εκείνους τους ντροπαλούς ανθρώπους που δεν μπορούν ν'αντέξουν τις σιωπές και που θεωρούν πως πρέπει να τις γεμίσουν με υπερβολική οικειότητα, από εκείνους που σου λένε μετά:'Υπήρξα πάντοτε ειλικρινής μαζί σας.' Όμως, διάβολε, το σημαντικό δεν είναι τόσο να είσαι ειλικρινής, όσο το να δίνεις στον άλλο τη δυνατότητα να είναι. Θα' πρεπε να είχε καταλάβει πως η δική του ειλικρίνεια ήταν αυτό ακριβώς που εμπόδιζε εμένα να είμαι ειλικρινής μαζί του". σ. 108.

Μία σημείωση*

Στην επίμονη και επίπονη προσπάθεια του για εύρεση εκδότη για τον πρώτο τόμο του μνημειώδους έργου του Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο, ο Προυστ προσέκρουσε τον Δεκέμβριο του 1912 στην απορριπτική κρίση της εκδοτικής επιτροπής της Nouvelle Revue Française. Αυτή η βιαστική και άδικη "ετυμηγορία" αποδίδεται στον André Gide και θα μείνει στην ιστορία των γραμμάτων ως "το λάθος του Ζιντ". Λέγεται ότι βασίστηκε περισσότερο στην ανάμνηση φευγαλέων συναντήσεων που είχε ο Gide με τον Προυστ σε κοσμικούς κύκλους, παρά στην ανάγνωση του χειρογράφου. 
Σχεδόν ένα χρόνο μετά, ο Gide θα στραφεί προς τον Προυστ καταθέτοντας με συντριβή το mea culpa του. Τη στιγμή ακριβώς που κορυφωνόταν η λογοτεχνική μοναξιά του Προυστ, ο αναγνωρισμένος ήδη στον χώρο των γραμμάτων André Gide νιώθει την ανάγκη να στείλει και προσωπικά μια επιστολή συγνώμης στον Προυστ, προτού καν ολοκληρώσει τη δεύτερη ανάγνωση του βιβλίου. Η επιστολή του Gide σηματοδοτεί την ανατροπή της συγγραφικής μοίρας του Προυστ, καθώς στη συνέχεια με ομόφωνη απόφασή της η εκδοτική επιτροπή της Nouvelle Revue Française θα αναλάβει την έκδοση και των δύο επόμενων τόμων του έργου του.