Δευτέρα, 6 Μαΐου 2013

Ένα στίγμα μια λέξη δόλωμα ένα κόκινο μαντήλι...

Όταν πριν από πολλά χρόνια έκανα το πρώτο μου τατουάζ στο Παρίσι, σε εκείνη την αναγκαία και ιερή εποχή στη ζωή όλων μας, την εποχή της αμφισβήτησης, της άρνησης, της χαράς και του ονείρου, πίστευα ότι η ζωή κρατάει συναρπαστικά μυστικά που με κάποιον συνωμοτικό τρόπο θα τα αποκάλυπτε στη συνέχεια μόνο σε μένα. Και ίσως έτσι να συμβαίνει. 

Την εποχή εκείνη το τατουάζ δεν ήταν κάτι που συναντούσες συχνά σε Ελληνίδες. 'Ηταν όσο περίεργο χρειαζόταν ώστε να με ρωτάνε γιατί το έκανα. Ίσως έφταιγε και το γεγονός πως ούτε περιθωριακή ζωή ούτε περίεργη φάτσα είχα. Κι εγώ προσπαθούσα με την ειλικρίνεια και τη θέρμη των νεανικών μου χρόνων να εξηγήσω πόσο "απελευθερωτική" είναι αυτή η "δήλωση" κάτι σαν την "απελευθέρωση", το "άνοιγμα" που εκφράζουν τα τατουάζ των ναυτικών σε κάποια λιμάνια ύστερα από τον πολύμηνο συνήθως εγκλεισμό τους στο σχήμα "ουρανός - θάλασσα". Κάτι σαν τη δήλωση "το σώμα μου μου ανήκει" που επιχειρούν να εκφράσουν τα τατουάζ των ανθρώπων που στερήθηκαν την ελευθερία τους λόγω εγκλεισμού. Ότι έβρισκα και πράξη αισθητικής αυτή τη ζωγραφιά πάνω στο σώμα το έλεγα μόνο σε λίγους.

Για μένα τα τατουάζ ήταν έκφραση και δήλωση ελευθερίας, γιατί πάντα μέσα σε μια ελεύθερη επιλογή τα έκανα. Τι θα ήταν όμως αν ένας στιγματισμός που δύσκολα θα μπορούσε να εξαλειφθεί, αν ποτέ κατάφερνε κανείς να τον εξαλείψει, μας στιγμάτιζε χωρίς να το θέλουμε?

Η φτώχεια στιγματίζει τους Έλληνες με έναν τρόπο οδυνηρό. "Νεόπτωχοι" λένε και δε ξέρω τι προσπαθούν να συμπεριλάβουν μέσα σε αυτόν το στεγνό, τεχνητό όρο, που ως λέξη είναι τόσο βαριά, οδυνηρή και ανελεύθερη που δε θα έπρεπε να δεχόμαστε καν να τη λέμε. Δε τη χρησιμοποιώ αυτή τη λέξη. Δε χρησιμοποιώ αυτόν τον όρο. Δε  με ενδιαφέρει να "αποδώσω" με "τεχνικά" χαρακτηριστικά ένα δράμα. Θα το κάνει αργότερα η ιστορία επιλέγοντας προσεκτικά τις λέξεις. Η ζωή τα καταφέρνει χωρίς τους όρους μας και μας το δείχνει μήπως και καταλάβουμε ότι πρέπει να κοιτάμε πίσω από αυτούς. "Νεόπτωχοι". Ένας όρος που παραπλανά, μπερδεύει, καθώς δε ξέρεις που να επικεντρώσεις την προσπάθεια κατανόησης. Στο "νέο" ή στο "πτωχοί". Το "νέο" είναι  φορτισμένο εννοιολογικά ως λέξη θετικά χωρίς να δημιουργεί δυσάρεστους συνειρμούς χωρίς να δημιουργεί ένταση στον εγκέφαλο χωρίς να ενεργοποιεί αμυντικά αντανακλαστικά ή μηχανισμούς στρες. Το "πτωχοί" είναι λίγο πιο "δυσάρεστη" ως λέξη, αλλά καταχωρημένη και "γνωστή" πια στον εγκέφαλο κι έτσι δε δημιουργεί παρόμοιες εντάσεις. "Νεόπτωχοι" μια λέξη δόλωμα εφησυχασμού. Μας στιγματίζει όλους με τυχαία απρόβλεπτη σειρά χωρίς τη συναίνεσή μας. Άλλοι θα το αποδεχτούν άλλοι θα το παλέψουν άλλοι θα δώσουν τέλος στη ζωή τους. 

Οι Γάλλοι είναι σήμερα στους δρόμους και ο Μελανσόν ανεβασμένος σε μία εξέδρα μιλάει ενάντια στο Χρέος. Φοράει ένα κατακόκινο μαντήλι στο λαιμό. Χαμογελάω. Μου αρέσει αυτό το κατακόκινο μαντήλι. Δε λέει κάτι καινούριο, αλλά τουλάχιστον αυτός μιλάει. Με αυτό το κατακόκινο μαντήλι στο λαιμό... Πόσο μου έλειψαν αυτοί οι συμβολισμοί. Ίσως γιατί η γενιά μου μεγάλωσε χωρίς σύμβολα και συμβολισμούς. Αισθάνομαι σχεδόν έτοιμη να υποκύψω σε αυτό το κόκινο μαντήλι. Θα ήθελα να το φοράνε κι άλλοι. Χαμογελάω.