Δευτέρα, 11 Οκτωβρίου 2010

Η θορυβώδης Μεταμέλεια και η σιωπηλή Ενοχή

Ο καιρός της μεταμέλειας τελείωσε... καιρός ήταν!

Αυτή η θεόσταλτη λύση της μεταμέλειας, εκείνης που  μπορούσε να συγχωρήσει και την πιο σκοτεινή ενοχή, να βρει ελαφρυντικά και στα πιο ερεβώδη ελατήρια, αυτό το θεόδοτο τρυκ, που εποχές ολόκληρες κινούσε τον κόσμο... τελείωσε. Και μαζί τελείωσε και όλη η φασαρία που τη συνόδευε. Γιατί όσο πιο θορυβώδης η μεταμέλεια, τόσο πιο μεγάλη και η συγχώρεση!

Η μεταμέλεια, αυτή η καταπληκτική ηθικο-νοητική κατασκευή, σε αντίθεση με την ενοχή δεν υπήρξε ποτέ σιωπηλή, σεμνή, εσωτερική. Ντύθηκε πολύ νωρίς - σχεδόν αμέσως -  με την ανάγκη να επιδειχθεί, να φανεί, να ακουστεί. Κι έτσι, με αυτή την ύπουλη τακτική, καθιστούσε τη σιωπή της ενοχής, ακόμη πιο... ένοχη. 
Τι είναι όμως η ενοχή και πόσο ένοχη είναι η μεταμέλεια? Τι γνωρίζουμε για αυτές, παρά ότι στην ενοχή δεν επιτρέπεται να "ξαναπέσεις", αλλά στη μεταμέλεια, μπορείς να "ξαναγυρίσεις" όσες φορές θέλεις? Τι θα ήταν η μεταμέλεια χωρίς την ενοχή και πόσο θα άλλαζε η ενοχή αν δεν υπήρχε η μεταμέλεια?

Η ελληνική κοινωνία μοιάζει να έχει ξεμπερδέψει για τα καλά με τη μεταμέλεια. Δεν απαξιώνει τη συγνώμη, απλά κατάλαβε ότι δεν περιέχει καμιά αξία. Αρχίζει σιγά-σιγά να αντιλαμβάνεται ότι η σιωπή δε δηλώνει μόνο ενοχή, αλλά ίσως και περίσκεψη. Ότι ο θόρυβος δεν είναι πάντα η απαίτηση για δικαίωση, αλλά και η παραπλάνηση. 

Νομίζω ότι ακόμη δε τα έχει ξεχωρίσει εντελώς, αλλά ανοίγει αργά τα μάτια, σαν ασθενής που συνέρχεται από νάρκωση. Είναι ακόμα μουδιασμένος, δεν αντιλαμβάνεται καλά το περιβάλλον, δε γνωρίζει για την κατάστασή του και του είναι πολύ εύκολο να πλειοδοτήσει στον πόνο για αυτό που του συμβαίνει. Με τον καιρό θα συνέλθει και θα πλειοδοτήσει στο θυμό, για αυτό που του συνέβη. Δε ξέρω αν θα επιζήσει να περάσει στην εκλογίκευση και την αποδοχή. Αν όμως δε τα καταφέρει, είναι αποφασισμένος να μη ζητήσει συγνώμη για τίποτα. Ούτε για τα λεφτά που μαζί ΔΕ φάγαμε, ούτε για το εκπαιδευτικό σύστημα που ΔΕ διορθώθηκε, ούτε για το σύστημα υγείας που ΔΕΝ εξυγειάνθηκε, ούτε για την ανεργία που ΔΕ μειώθηκε. Καμία μεταμέλεια! Και δε ξέρω αν αυτό θα είναι το δείγμα ίασης, ή απλά μια αναλαμπή πριν το τέλος, αλλά κάτι σημαίνει να σταματήσεις να θεωρείς τον εαυτό σου ένοχο για κάτι που ποτέ δεν έφταιξες. Τελικά η μεταμέλεια μπορεί να είναι πιο ένοχη από την ενοχή και πιο σκοτεινή από το έγκλημα...